سوزان مالونی، تحلیلگر ارشد اندیشکده بروکینگز:

تشدید تنش‎های خاورمیانه پس از حملات داعش در تهران

حملات تروریستی در تهران که مسئولیتش خیلی زود از سوی داعش پذیرفته شد، چرخش خطرناک تازه‌ای در منطقه‌ای است که همین حالا هم مملو از تنش و خشونت است.

کد خبر: ۲۰۹۶۵

تاریخ: ۲۲ خرداد ۱۳۹۶ - ۱۱:۴۹

آراس_ سرویس سیاسی: حملات تروریستی در تهران که مسئولیتش خیلی زود از سوی داعش پذیرفته شد، چرخش خطرناک تازه‌ای در منطقه‌ای است که همین حالا هم مملو از تنش و خشونت است.

به گزارش آراس؛ سوزان مالونی تحلیلگر ارشد اندیشکده بروکینگز طی یادداشتی برای وب‌سایت این اندیشکده نوشت: داعش با حمله به حرم بنیان‌گذار انقلاب ایران و ساختمان مجلس که نهاد کلیدی دولت بوروکراتیک و سمبل تلاش طولانی‌مدت مردم ایران برای حکومت نمایندگی محسوب می‌شوند، دو تکه از قلب جمهوری اسلامی را هدف قرار داد.

این حملات نباید باعث تعجب و شگفتی شوند؛ داعش بارها از نیت خود برای حمله به ایران که به‌شدت در عقب راندن این گروه تروریستی در عراق مشارکت داشته، خبر داده بود. و باوجوداینکه تهران از موفقیت در ایجاد اختلال در حملات قبلی داعش به این کشور خبر می‌دهد، همسایگان آن به‌خصوص عراق و افغانستان تجربه منظم این نوع وحشت و ناآرامی را داشته‌اند.

بااین‌حال رسیدن خشونت داعش به داخل ایران به‌شدت برای نظامی که ثبات داخلی خود را دلیل حکمرانی خردمندانه‌اش می‌داند، نگران‌کننده است. این حملات با توجه به زمان‌بندی یکسان و دسترسی به دو هدف مشخص، میزان آسیب‌پذیری امنیت داخلی ایران را افزایش می‌دهد. اینکه پنج‌تن از عاملان این اقدام تروریستی شهروندان ایرانی بوده و از سوی داعش جذب شده بودند، تنها شرایط بد را تشدید نکرده، بلکه از وخامت اوضاع می‌گوید.

این حملات علیه چنین نمادهای آشکاری که از دوران نظم پساانقلاب به‌جای مانده‌اند، این برداشت را به وجود می‌آورد که هدف اولیه از این حملات دقیقاً ایجاد ناامنی یا ترور کردن شهروندان نبوده، بلکه تضعیف نظام بوده است. درحالی‌که واشنگتن و بسیاری از کشورها مدعی هستند که ایران حامی تروریسم است، ایران خود را قربانی این توطئه تروریستی می‌بیند.

روایت مقامات که خریداران زیادی در ایران دارد، این است که آمریکا و متحدان سنی آن در منطقه خلیج‌فارس عامل اصلی ظهور داعش هستند و تأکید می‌کنند که هدف نهایی این گروه تروریستی بی‌ثبات کردن جهان اسلام و به‌خصوص جمهوری اسلامی است. آیت‌الله علی خامنه‌ای، رهبر معظم ایران فرمود: «مقامات آمریکا می‌دانند که به ایجاد داعش برای بی‌نظم کردن امت اسلام کمک کرده‌اند.» ایشان همچنین این‌طور استدلال کردند که نیروهای آمریکا ازنظر تسلیحاتی داعش را تأمین می‌کنند و اتحادهای منطقه‌ای آمریکا مسئولیت یکسانی در مقابل این گروه دارند.

با توجه به این پیش‌زمینه، کاملاً قابل پیش‌بینی بود که تهران واشنگتن و ریاض را عاملان اصلی این اتفاق می‌داند.

این حملات در آستانه آغاز به کار روحانی در دوره دوم ریاست جمهوری  باعث شکل‌گیری لحن تازه‌ای شده است. برخلاف سال 2013  که او به‌عنوان رئیس‌جمهور با عزمی جزم در عرصه دیپلماسی طی مذاکراتی که به بحران هسته‌ای پایان داد، کار خود را آغاز کرد، ایران حال با یک بحران واقعی و جدی روبرو است. ترور در تهران یک هفته پس از شکاف ناشی از قطع روابط دیپلماتیک، اقتصادی و لجستیک عربستان و متحدانش با قطر صورت گرفت.

برخلاف سال 2013 ایران حال با دولت آمریکایی روبرو است که مصمم به افزایش فشارها بر ایران از طریق تمام ابزارهای دسترس- اعمال تحریم‌های جدید برای محدود کردن برنامه موشکی ایران و حمله هوایی آمریکا به نیروهای مرتبط با ایران در سوریه- است. اصرار تیم ترامپ در نمایش انزجار نسبت به سیاست‌های ایران حتی به واکنش‌های تند کاخ سفید نسبت به حملات اخیر در تهران هم سرایت کرده است.

تبادل اتهام زنی‌ها میان ایران و آمریکا بیانگر میزان شک و تردید متقابل آن‌ها است که در محیط ناآرام منطقه، به تشدید تنش‌ها در آینده دامن می‌زند.